Islamski spomenici u Srbiji

[felix]

Pristina,Fatihova dzamija,

Podigao je 1461.godine sultan Mehmed II Fatih(Osvajac) u ranocarigradskom stilu.Iznad ulaznih vrata sacuvan je natpis koji govori o o izgradnji dzamije.Osnova je u obliku kvadrata dimenzija 14 x 14 metara.Kupola ima isti raspon i lezi na cetiri pandantifa.To je do tada bila najveca kupola na teritoriji Srbije.Ispred ulaza,u sirini cele gradjevine nalazi se trem koji se oslanja na cetiri stuba i pokriven je sa tri kupole.Sa spoljne strane dzamija je zidana od kamena,a sa unutrasnje od opeke.Slikana floralna ornamentika izvedena je plavom i crnom bojom.Istice se izuzetna rozeta u temenu kupole.U narodu je poznata i kao carska dzamija.

[felix]

Prizren,Sinan pasina dzamija,

Izgradnja dzamije je zavrsena 1615.godine.Za njenu izgradnju je koristen materijal i plasticna dekoracija sa porusenog manastira Svetog Arhangela Mihaila,zaduzbine i mauzoleja cara Dusana.Ima sva obelezja klasicnog islamskog stila.Osnova je kvadratnog oblika cija je stranica 17,80 metara.U gornjem delu cetvorougaona osnova prelazi u osmostrani tambur na trompama koji nosi kupolu.Mihrabski prostor je cetvororugaon sa polukalotom.Uz glavnu masu vezuje se minaret visok 42 metra.Ispred je trem koji se oslanja na cetiri stuba i ima tri kupole.Trem je srusen za vreme prvog svetskog rata,a dzamija je restaururana 1952.,godine.

[nenad.bds]

SAHAT-KULA - Prijepolje

Ne zna se tačno vreme gradnje, no budući da je pominje E. Čelebija, moguće je da je podignuta još pre XVI veka.

Njena starost, izgled i neuobičajeno rešenje predstavljaju nesumnjivu arhitektonsku i spomeničku vrednost.

Prilikom rekonstrukcije gradskog trga u Vakufu, došlo je do pomeranja Sahat kule na novu lokaciju, na taj način što su potpuno sačuvani gabariti i koliko je nama poznato, nije došlo do oštećenja ili promene izgleda.

Sahat kula predstavlja jedan od najinteresantnijih i najstarijih sačuvanih islamskih spomenika na teritoriji Srednjeg Polimlja. Obnovljeni satni mehanizam i otkucaji sa Sahat kule izazivaju pažnju građana Prijepolja i podsećaju na njenu vekovnu postojanost.

Prijepolje - ušće Mileševke (dolazi s leve strane) u Lim.

Evlija Čelebija (Evliya Çelebi ili Derviş Mehmed Zilli) je jedan od najslavnijih otomanskih putopisaca. Njegovi putopisi su od velikog značaja za istoriografiju. Rođen je 25. marta, 1611. u Istanbulu, a umro 1682. godine u Egiptu. Proputovao je Osmanlijsko carstvo, a svoja zapažanja objavio u svom najznačajnijem delu, Sejahatname, zbirci od 10 tomova koja obuhvata sva njegova putovanja. U svojim putopisima pokušavao je da opiše istoriju, građevine, običaje i tradiciju, kao i značajne ličnosti iz zemalja koje je posetio. Među zemljama i krajevima koje je posetio su Anadolija, Rumelija, Sirija, Egipat, Krit, Mađarska, Poljska, Austrija, Nemačka, Holandija, Krim, Kavkaz.Između ostalog u njegovim putopisima ima interesantnih opisa balkanskih zemalja iz sedamnaestog veka.

Kuća u neposrednoj blizini Sahat-kule je okružena novogradnjama.

[Turkmenbashi]

Damad Ali-pašino turbe u Beogradu


Turbe

Damad Ali-paša (tur. Silahdar Damat Ali Paşa ili Sehid Damad Silahdar Ali Pasha; 1667. - 5. avgust 1716.), bio je turski veliki vezir.

Damad Ali-paša bio je veliki vezir (i siladar?) Osmanskog carstva u periodu 27. april 1713. - 5. avgust 1716. u vreme sultana Ahmeda III. Predvodio je tursku vojsku protiv austrijske u bici kod Petrovaradina 1716. godine i tu je pretrpeo poraz. Mesto na kome je razapeo šator iz kojeg je komandovao bitkom nazvano je Vezirac. U toj bici je ranjen i ubrzo je umro.

Sahranjen je u Beogradskoj tvrđavi na Kalemegdanu. Tu je nad njegovim grobom sazidano turbe. Ovo Damad Ali-pašino turbe sazidano je 1783. a današnji izgled dobilo je prilikom obnove 1928. U tom turbetu kasnije su sahranjeni i zapovednici Beogradske tvrđave Selim paša 1847. i Hasan paša 1850.

Unutrašnjost


Unutrašnjost


Tabla nad ulaznim vratima

Tekst je preuzet sa wikipedije

[Turkmenbashi]

Bajrakli džamija u Beogradu


Slika džamije iz 1912.

Bajrakli džamija je sagrađena oko 1575. godine, kao jedna od 273 džamija i mesdžida (posebne islamske bogomolje), koliko ih je u tursko doba bilo u Beogradu (Putopisi Evlije Čelebije)[1]. Prvobitno se zvala Čohadži-džamija, po zadužbinaru, trgovcu čohom, Hadži-Aliji. Bajrakli džamija je jednoprostorna građevina sa kupolom i minaretom. U vreme austrijske vladavine (1717—1739) pretvorena je u katoličku crkvu (kada je i srušen najveći broj beogradskih džamija).

Po povratku Turaka, ponovo je džamija. Husein-beg, ćehaja (pomoćnik) glavnog turskog zapovednika Ali-paše, obnovio je bogomolju 1741. godine, pa se neko vreme zvala Husein-begova ili Husein-ćehajina džamija. Krajem 18. veka nazvana je Bajrakli-džamija, po barjaku koji se na njoj isticao kao znak za jednovremeni početak molitve u svim džamijama. Posle obnove u 19. veku, koju su preduzeli srpski knezovi, postaje glavna gradska džamija.

Džamija 2010.

Nalazi se u ulici Gospodar Jevremovoj 11, a uz džamiju se nalazi i medresa, verska srednja škola. Bajrakli džamija je zapaljena 18. marta 2004, nakon martovskih nemira na Kosovu i Metohiji, kao „odgovor“ na paljenje srpskih crkava na Kosovu. Suđenje o odgovornosti za paljenje džamije nikada nije pokrenuto.[2] Džamija je kasnije delimično obnovljena, i trenutno je jedina aktivna džamija u gradu Beogradu.

Tekst - wikipedija